AVONACU
© AVONACU 2013
Marokko
Marrakesh herfst 2010 Daar er enige onduidelijkheid was over het aantal dagen verlof ik nu eigenlijk nog te goed had hebben we voor de herfst gekozen voor een citytrip naar Marrakesh, een stad die al jaren op het verlanglijstje staat van Jeannique. Hieronder ons verslag: Vrijdag 29/10 Mijn zus Martine staat paraat om ons rond 11u in Zaventem te droppen wat ruimschoots op tijd is voor de vlucht van 13u20 richting Marrakesh. Met de stiptheid van een Zwitsers horloge gaan we de lucht in. Op wat turbulentie na verloopt de vlucht vlekkeloos maar de maaltijd is aan de karige kant. Om 15u stipt landen we op Menara airport waar we direct een taxi kunnen nemen want we hebben enkel handbagage bij. Na een tiental minuten zet de overjaarse mercedes ons af aan de ingang van hotel Islane. De kamer is ok maar gelegen aan de straatzijde, wat rumoerig dus. Qua ligging konden we niet beter kiezen, vlak naast de Koutoubia moskee en op 200m van jemaa el fna. Na de obligate geldwissel begeven we ons direct naar het bekendste plein van de stad waar het bruist van activiteit. Verkopers van vers fruitsap, gedroogde vruchten en escargots wisselen elkaar af met slangenbezweerders, apentemmers, verhalenvertellers en eetkraamuitbaters. Een bont allegaartje dus, die één voor één je aandacht willen trekken. Na een overheerlijke fruitsap en een portie escargots gaan we de rust opzoeken in de tuinen rond de Koutoubia moskee Rond half zeven is het donker en gaan we ons opfrissen voor het avondeten. Het is nog aangenaam warm en we opteren voor een hapje op het terras van ground zero. Daarna gaan we slapen ,of dachten we toch…Want het nachtleven van de stad is net iets te hevig. Zaterdag 30/10 Na een verkwikkende douche zitten om 8u 15 op het terras aan de ontbijttafel. Het buffet is niet zo uitgebreid maar wat er ligt is uiterst lekker en op verzoek bakt men pannenkoeken en omletten. Wat later nemen we de bus naar de Menara tuinen waar we in het zonnetje rond de vijver kuieren met eromheen uitgestrekte olijfboomgaarden. Jammer genoeg is er teveel smog om het Atlasgebergte te zien. Terug keren doen we te voet want Marrakech is eigenlijk niet zo groot en de voetpaden zijn hier meters breed en kraaknet. Een half uur later slenteren we al door het centre artisanal, twee verdiepen met ambachtelijke winkeltjes , staatseigendom en vaste prijzen. Trek hiervan 30% af en je weet de richtprijs in de souks. Lunchen doen we op het terras van L étoile met uitzicht op jemaa el fna. Via het bab- ftouhplein duiken we de souk in. Zowat alles is er te koop in de wirwar van steegjes waar het bijna verplicht is verloren te lopen Bijna per toeval belanden we op Place d epices alwaar we in het café d’epices een lekkere muntthee nuttigen en even uitrusten op het terras. Rond 17u zijn we terug op de kamer om een paar uurtjes te rusten voor we gaan eten. Onze keuze is gevallen op het stijlvolle restaurant portefino’s waar je een ruime keuze hebt van Marrokaanse en Italiaanse gerechten. Afsluiten doen we met een wandeling rond jemaa el fna en een cafe au lait op het terras van café Koutoubia, pal tegenover de moskee. Zondag 31 /10 We beginnen onze weg hier danig te vinden zodat we na het ontbijt te voet naar de jardin Majorelle trekken In het noorden van de stad. Dit is een botanische tuin, een koele blauwe oase in de roze woestijnstad. Je vind er een combinatie van exotische planten, cactussen en palmbomen van over de ganse wereld, tot stand gebracht door de Franse kunstenaar Jaques Majorelle. Na zijn overlijden werd de tuin aangekocht door de couturier Yves- Saint Laurent waarvan er touwens ook een memorial in de tuin staat. De gebouwen zijn allemaal geverfd in Majorelle blauw, eigenlijk het typische blauw van de touareg kledij. Op de terugweg kunnen we het niet laten even in de Auchan, je leest het goed, binnen te wippen om ons te vergewissen wat hier allemaal aan voeding te verkrijgen is. Het is simpel, alles is hier te koop voor de nodige dirham. Na de lunch trekken we naar de zuidelijke medina waar we onze ontdekkingsroute aanvangen bij de Kasbah moskee en de daaraan verbonden Saadiens tombes. Deze zijn ettelijke jaren onaangeroerd gebleven en pas in 1917 herontdekt. We trekken verder via de Bab Agnaou, de mooist overgebleven stadspoort van het omwalde Marrakesh, naar palais El Badii. De ruïnes zijn niet veel soeps meer maar de minbar, een soort preekstoel die tot de fraaiste voorbeelden van Islamitisch houtsnijwerk ter wereld behoort, is meer dan een omweg waard. Nu zij de hoge paleismuren geschikte nestplaatsen voor de plaatselijke ooievaars. We krijgen er maar niet genoeg van en verkennen vervolgens het palais de la Bahia, op een steenworp van vorige. Hier is veel meer van bewaard  gebleven zodat je kan zien dat dit complex kon wedijveren met de mooiste Moorse paleizen. Vooral de plafons spreken meer dan eens tot de verbeelding in deze aaneenschakeling van vertrekken en binnentuinen. We moeten even bekomen van al dit moois en doen dit op een naburig pleintje met een lekkere muntthee. Moe maar voldaan zakken we af richting hotel Islane waar we terug wat uitrusten want voor het diner is het nog een paar uur te vroeg. Op het jemaa el fna legt één van die pipo’s een slang in mijn nek voor een foto, Jeannique heeft het niet eens gezien, ze is zo bang van deze diertjes dat ze er meters omheen spurt. Normaal gingen we op het terras van ons hotel dineren maar het is frisjes buiten zodat we terug naar portefino’s gaan. Het eten , vandaag rundstajine, pasta portefino en tiramisu, is er lekker en de bediening kan amper beter. Meer moet dat niet zijn. Maandag 01/11 Vandaag bezoeken we de bezienswaardigheden van de noordelijke medina. Na het ontbijt gaat het dus naar het jemaa el fna, het kloppend hart van de stad, van waar we dwars door de souk traverseren en zo belanden voor de poort van het “musée de Marrakech” Het is een prachtig gebouw met een reusachtige overdekte binnenkoer en imposante kroonluchter. Het is dan ook een voormalig paleis waarvan de vertrekken nu dienst doen als tijdelijke en permanente tentoonstellingsruimten. Schuin ertegenover bevindt zich de almoravid Koubba, het oudste gebouw van Marrakesh en is eigenlijk een overkoepeldewasqruimte inclusief latrine met aanpalende cysterne. Vlak ernaast loop je langs de muren van de Ben Youssef moskee, de tweede grootse van Marrakesh na de Koutoubia. Welopen het hoekje om door de smalle steegjes om zo uit te komen bij de medersa, een tot voor kort in gebruik zijnde Koranschool en trouwens de eerste meisjesschool van Marokko. Ook dit is een pareltje van de Moorse bouwkunst met fijn stucwerk en een imposante binnenkoer. Er omheen de tientallen piepkleine kamertjes voor de studenten, vaak zonder enig raam. Na al dat moois begeven we ons naar de hel van de stad, de openlucht leerlooierijen. Een walm van rottend vlees komt je tegemoet en op locatie krijgen we een rondleiding van de werkopzichter die hiermee een stuiver bijverdient. Eerst krijgen we een bosje muntbladeren om voor onze neus te houden en zo de stank te verzachten. We vertoeven hier niet te lang mede door het feit dat we met een smoes een shop van lederwaren binnengeloodst worden waar men het drievoudige vraagt van in de souk. En zoals steeds is hun waar de enige echte en de rest is kartonnen brol. Bye, bye…Daar we vlak bij de oostelijke stadswallen zijn kuieren we verder tot aan de Bab Debbagh, een vrij bekende ingangspoort van de oude stad. Van daar gaat het gestaag naar een restaurantje in een zijstraat van het jemaa el fna want van al dat stappen hebben we honger gekregen. De pittaschotels zijn er super en de porties overvloedig. Het is terug bloedheet en we zoeken een paar uurtjes verkoeling op de kamer. Later op de middag duiken we voor een laatste keer de souk in en spenderen onze laatste dirhams aan souvenirs. Nog een ultieme passage bij de slakkenboer en de sinaasappelknijper en we nemen definitief afscheid van het overbevolkte plein. Als avondmaal houden we het op overheerlijke pasta’s want we willen het licht houden met een te korte nacht in het verschiet. Om 21 uur gaat het licht uit. Dinsdag 02/11 Kwart voor vier en de telefoon rinkelt om ons te wekken al was dit overbodig want we zijn gepakt en gezakt. Even later zitten we in de lounge te wachten op een taxi al moeten we eerst nog toeristentaks betalen voor ons verblijf. 9 dirham per persoon per dag waren dus niet inbegrepen. Om vijf voor vier zijn we al onderweg naar de luchthaven met een chauffeur die stinkt naar alcohol en met een flinke vaart. Gelukkig is het amper 5 kilometer zodat we even na vier aanschuiven voor de vlucht naar Cassablanca. Een vluchtje van 25 minuten brengt ons naar de kuststad waar de grootste luchthaven van Marokko gevestigd is. Een uurtje later hangen we in de lucht op weg naar Brussel. In tegenstelling tot de maaltijd bij de heenvlucht is het ontbijt wel lekker, maar toch karig. Met een tiental minuten vertraging landen we op de kille tarmac van Zaventem bij een mistroostig miezerig weertje. Je zou direct beginnen zoeken om terug te vertrekken… Hoge Atlas 2013 Woensdag 10 juli: Het wisselvallig weer in de Alpen doet ons uitwijken naar de hoge Atlas. We kiezen als bureau Toubkalguide en boeken een zes daagse trek rond de hoogste berg van Noord Afrika. Bij goede condities kunnen we de Toubkal beklimmen. woensdag 10 juli: Met 20 minuten vertraging gaat de vlucht van Jetairfly de lucht in. Een dikke drie uur later staan we op de tarmac in Marrakech. Jamal, de baas van het bureau staat ons op te wachten en brengt ons naar riad Assia. Deze riad is vrij basic maar strategisch kan je niet beter logeren, op 2 min van Jemma el Fna. We kuieren nog wat op het plein gaan nog iets eten en gaan dan slapen want morgen begint de trektocht. Donderdag 11juli: Misschien ligt het aan de ramadan maar de hoteluitbater weigert ons ontbijt te serveren voor 8 uur zodat we met vertraging vertrekken richting Imlil, het startpunt van onze trek. Toch zijn we om 10 na 10 op weg met Omar de gids, Hassan de kok en Mohamed de drijver van onze 2 muilezels. Anderhalf uur later staan we in de eerste col van 2200m waar we lunchen. Hassan tovert ons daar direct een maaltijd om u tegen te zeggen: koude groenteschotel met pasta en een tajine van gehaktballen in tomatensaus. Meer moet dat voor ons niet zijn. We kiezen dan voor de zwaarste route en dalen terug 500 m om dan langs drie pittoreske dorpjes terug 600m te stijgen naar de voet van de 3550 meter hoge  col Tizi Likemt. Onderweg hebben we zowaar regen maar nooit genoeg om ook maar een jas aan te trekken. Toch hadden we dit na de 40 graden van gisteren niet verwacht. Ons diner is terug top en om 20 uur steken we in onze slaapzak want morgen staan we om 4 uur op voor de 1300 hoogtemeters die ons wachten. Vakantie??? Vrijdag 12 juli: Om 5 na 5 beginnen we in het donker aan de beklimming van de col. Het pad is vaak steil en met steenslag bedekt zodat we niet echt supersnel vorderen al staan we in iets minder dan 4 uur boven op de 3500m hoge pas. De vergezichten zijn adembenemend en de afdaling in volle zon loodzwaar. Toch zijn we even na 11 op onze kampplaats waar de muntthee op ons wacht. Wat later volgt alweer een uitgebreide lunch. Om half 2 krijgen we terug regen op ons dak nu in de vorm van onweer en het blijft aanmorrelen tot half 5, Daarna schijnt terug de zon en moeten we de tent volledig open zetten, anders is het veel te warm. Vandaag is het vrijdag en dat betekent in Marokko couscous-dag. Het is een aloude traditie dat er na het vrijdaggebed couscous gegeten wordt en ook bij speciale gelegenheden wordt deze maaltijd bereid. Tegen 8 uur liggen we terug in onze tent want morgen moeten we om 5 uur opstaan. Zaterdag 13 juli: Net voor 6 uur zijn we terug op weg en ons eerste doel is de Tizi-n-Ourai, een 3100m hoge pas. De eerste 2 uur lopen we door de gorges D' Ourai, een spectaculaire kloof waar menig herder zijn geiten en of schapen herbergt. Daarna beginnen we aan de laatste paar honderd hoogtemeters die ons naar de col brengen. Van hier hebben we een prachtig zicht op de Toubkal waar hier en daar zelfs nog een vlek sneeuw op te zien is, en dit bij deze temperaturen. Na een kwartiertje rust beginnen we aan de lange afdaling naar Amsouzart. In het begin gaat het vrij geleidelijk maar de laatste 500 m zijn steile slingerende serpentines die ons uiteindelijk bij 40° naar het dorp brengen. Het laatste uur van de 1400m lange afdaling was toch wel van het goede teveel. Vandaag geen tent maar we verblijven in een tot gite omgebouwde berberwoning. De accommodatie is vrij basic maar de douche is hemels. Na de lunch is het uitrusten geblazen en dit tot 5 uur wanneer Hassan onze kok pannenkoeken en koffie brengt. Een paar uur later krijgen we er nog een overheerlijke tajine met kip bovenop. Dit agentschap legt ons wel heel dik in de watten. Zondag 14 juli: We slapen uit en vertrekken pas om 7 uur, plezant maar we krijgen meteen de keerzijde van de medaille gepresenteerd. Het is namelijk al bloedheet als we moeten beginnen, gelukkig duurt de tocht maar 4 uur vandaag. Toch heeft Jeannique het zeer lastig, een combinatie van toch wel wat vermoeidheid en meer dan 30 graden. Eens het Ifni meer in zicht heb je nog 3 kwartier nodig om er ook rond te geraken maar eens je er bent loont het meer dan de moeite. We nemen onze intrek in een stalletje naast een winkeltje met spijs en drank wat wil zeggen pringles en cola. Sommigen, waaronder onze kok en poneyman nemen een duik in het azuurblauwe water van het meer, wij houden het op enkelhoogte. Om het enigszins doenbaar te houden plaatst ons team de tent in de open stal en dan nog brengen we de nacht door zonder slaapzak of deken. Maandag15 juli: Om 3 uur uit de veren want de zwaarste dag staat op het programma, zodat we even voor 4 uur onze we zoeken door het donker over een zee van rotspuin. Dan begint de echte klim van 1400 hoogtemeters en dit door een totaal onherbergzaam terrein. Steile hellingen, rotspartijen, losliggende stenen en daarbij nog de hitte maken van deze tocht de zwaarste 5 uur die we ooit deden, de voldoening is er dan ook naar als we in de Tizi n’Ouanoums staan, een col van 3660 meter. We moeten nu nog een kleine 2 uur naar beneden tot 3150 m om onze tenten op te slaan in de nabijheid van refuge de mouflons. Normaal wordt van hieruit de Toubkal beklommen maar wij laten deze links liggen, de tocht is al zwaar genoeg geweest en ook is dit massatoerisme aan ons niet besteed. Bij valavond zitten we gezellig samen te keuvelen met ons team en maken ook kennis met enkele andere gidsen van Toubkalguide waaronder hun specialist in winterklimmen en ski alpinisme. rond 8 uur gaan we echter naar de tent want zij beginnen aan hun avondgebed en natuurlijk vlak erna hun eerste maaltijd en drank sinds 2 uur vorige nacht. De ramadan laat niet toe dat ze ook maar iets eten of drinken gedurende 16 uur tussen zonsopgang en zonsondergang. Respect, wij zouden dit nooit aankunnen! Dinsdag 16 juli: Terug geslapen tot 6 uur en na ons ontbijt in de bergen beginnen we aan de laatste 5 uur van onze trekking. Deze nacht heeft het zeer hard gewaaid maar nu is het weer rustig en brandt terug de zon. Onderweg passeren we nog een paar berberdorpjes waar men eventueel kan overnachten. We zijn wat blij als we rond de middag de verzengende hitte kunnen ruilen voor de koelte en gezelligheid van Imlillodge, ook eigendom van Jamal. We krijgen er nog een heerlijke lunch bovenop en dan nemen we definitief afscheid van Hassan en Mohamed, Omar blijft om ons uit te zwaaien richting Marrakech. Deze jonge crew heeft zeker al onze verwachtingen ingelost en Jamal kan fier zijn op dit team. Bij deze kunnen we het agentschap Toubkalguide meer dan warm aanbevelen. In de vroege namiddag zet de taxi ons af voor riad Assia . En het eerste wat we doen is lang en uitgebreid douchen. Daarna snuiven we de sfeer op in de binnenstad en gaan we nog iets eten maar om 8 uur gaat het licht definitief uit tot morgenvroeg. Woensdag 17 juli: Twintig na acht nuttigen we het ontbijt op het dakterras van onze riad. Dan gaat het richting 'maison de la photographie', een vrij recent museum dat nog maar een drietal jaar geopend is. Alles komt er aanbod, van negentiende eeuwse lichtbak tot recent werk. Vooral de foto's van de jaren twintig en dertig zijn ware pareltjes. Terug naar het hotel want we moeten om 12 uur uit onze kamer ondanks het feit dat er maar twee bezet zijn. Dit is eigenlijk het enige minpuntje van onze reis: een hotel met super locatie maar geen service. Geen ontbijt voor 8 uur, airco aan zwakke kant, zeer klein ontbijt, geen toegeving i.v.m. uitchecken en bovendien zal ook nog de sleutel van de lockerroom zoek zijn als we onze bagage terug nodig hebben. De rust die we er vinden maakt echter veel goed. Kort na de middag brengt een taxi ons naar Gueliz, het moderne en rijkere gedeelte van de stad. We gaan eerst naar de acima (auchan) en kopen er wat lokale specialiteiten, dan gaat het richting Mcdonalds waar de super bearnaise ciabatta zeer vlot naar binnen gaat. Het is terug 45° in Marrakech en dat voelt een lichaam, gelukkig hebben wij geen ramadan en is drank nooit veraf. Rond vijf uur eten we een laatste shoarma van kip om vervolgens terug te keren naar ons hotel. Daar moeten we echter tot kwart na zes wachten op onze bagage want de sleutel van de bagageruimte is mee met de persoon van de avonddienst. Twintig na zes zijn we onderweg richting luchthaven want onze chauffeur was meer dan stipt op tijd. Als eersten checken we onze bagage in en de tijd gaat zeer vlotjes voorbij, te meer omdat ook jetair mooi op tijd is en we zelfs vroeger de lucht in hangen dan gepland. Donderdag 18 juli: Een uur te vroeg landen we op Zaventem zodat ik Martine direct bel om ons vroeger op te halen. Een dik half uur later haalt ze ons op in de luchthaven zodat we rond half vier in de morgen terug thuis zijn. Marokko is een prachtig land om in te trekken en de mensen zijn er overvriendelijk, alleen de periode om er in rond te hossen was een beetje ondoordacht gekozen. In het voor- en najaar moet het er ongelofelijk leuk vertoeven zijn en met de assistentie van Jamal en zijn trekking agentschap toubkalguide kan je reis niet stuk. Hierbij nog eens een woordje van dank aan onze crew: Omar, Hassan en Mohamed. Hopelijk zien we elkaar spoedig terug.